Wat zijn prompts? Betekenis + 20 voorbeelden voor je werk

Je hebt ChatGPT of Copilot geopend, je typt iets in, en het antwoord is... matig. Herkenbaar? Dan ligt het niet aan de tool, maar aan je prompt. Een prompt is de tekstopdracht waarmee je een AI-tool aanstuurt. En de kwaliteit van die opdracht bepaalt de kwaliteit van het antwoord.

In dit artikel lees je wat prompts precies zijn, leer je hoe je ze goed schrijft met een eenvoudig framework, en krijg je 20 voorbeelden die je direct op je werk kunt gebruiken.

Wat is een prompt?

Een prompt is een tekstopdracht die je aan een AI-tool geeft om een antwoord, tekst, afbeelding of ander resultaat te krijgen. Je typt je opdracht in het invoerveld van een tool als ChatGPT, en de AI genereert op basis daarvan een antwoord. Hoe duidelijker je opdracht, hoe beter het resultaat.

Het verschil met een zoekopdracht? Een zoekopdracht stel je aan Google om bestaande informatie te vinden. Een AI prompt is een opdracht om iets nieuws te maken: een tekst schrijven, data analyseren, een e-mail formuleren of een planning opstellen.

Het woord "prompt" is niet nieuw in de computerwereld. Oorspronkelijk verwees de prompt naar het knipperende cursorteken op een commandoregel. Door de opkomst van ChatGPT kreeg het woord een nieuwe, bredere betekenis: de instructie die je aan een AI-model geeft. Het proces van het formuleren van deze opdrachten noemen we ook wel "prompting".

Je gebruikt prompts bij vrijwel alle grote AI-tools: ChatGPT, Microsoft Copilot, Google Gemini, Claude en beeldgeneratoren als Midjourney en DALL-E. De basis is overal hetzelfde: jij geeft een tekstopdracht, de AI levert het resultaat. Benieuwd hoe AI nog verder gaat dan alleen antwoorden geven? Lees dan ons artikel over AI agents: digitale medewerkers die zelfstandig taken uitvoeren.

Hoe schrijf je een goede prompt? Het RTCF-framework

De kwaliteit van je prompt bepaalt de kwaliteit van het antwoord. Een vage opdracht levert een vaag resultaat op. Een specifieke opdracht levert iets dat je direct kunt gebruiken. Het verschil zit in structuur.

Daarom werkt het RTCF-framework zo goed. Vier elementen die van elke prompt een goede prompt maken:

R: Rol. Geef de AI een rol. "Je bent een ervaren HR-manager" of "Je bent een copywriter voor de bouwsector." Dit stuurt de toon en het kennisniveau van het antwoord.

T: Taak. Zeg precies wat je wilt. "Schrijf een vacaturetekst" is concreter dan "help me met HR." Hoe specifieker de taak, hoe bruikbaarder het resultaat.

C: Context. Geef achtergrond mee die de AI nodig heeft. Je bedrijfsgrootte, je doelgroep, de aanleiding. Zonder context mist de AI de nuance die jouw situatie uniek maakt.

F: Format. Geef aan hoe het resultaat eruit moet zien. Aantal woorden, bulletpoints, tabelstructuur, e-mailtoon. Dit voorkomt dat je het antwoord alsnog moet herschrijven.

Een voorbeeld. Stel, je bent fysiotherapeut en wilt een LinkedIn-post schrijven om nieuwe patiënten aan te trekken.

Zonder RTCF:

"Schrijf een LinkedIn-post over fysiotherapie."

Resultaat: een generiek verhaal dat klinkt als duizend andere posts.

Met RTCF:

"Je bent een contentmarketeer voor een fysiotherapiepraktijk met drie behandelaars in Amersfoort. Schrijf een LinkedIn-post over hoe beeldschermwerkers nekklachten kunnen voorkomen met drie eenvoudige oefeningen. De toon is informeel en herkenbaar, maximaal 150 woorden, en eindig met een vraag aan de lezer."

Resultaat: een concrete, persoonlijke post die je direct kunt plaatsen. Het verschil is enorm.

20 prompt voorbeelden voor op je werk

Hieronder vind je 20 kant-en-klare ChatGPT prompts in het Nederlands die je direct kunt kopiëren en aanpassen voor jouw situatie. Ze zijn georganiseerd per afdeling en werken in ChatGPT, Copilot en Gemini.

Sales en acquisitie

1. Koude e-mail schrijven voor een prospect

"Je bent een salesmanager bij een installatietechnisch bedrijf met 15 medewerkers. Schrijf een koude e-mail naar de facility manager van een woningcorporatie. We bieden preventief onderhoud voor cv-installaties. De e-mail moet persoonlijk zijn, maximaal 120 woorden, en eindigen met een concrete uitnodiging voor een kort telefoongesprek."

Resultaat: een persoonlijke outreach-mail die je direct kunt versturen.

2. Bezwaren van een klant weerleggen

"Je bent een accountmanager bij een webbureau. Een prospect zegt: 'Een nieuwe website klinkt goed, maar onze huidige site werkt nog prima.' Geef drie onderbouwde reacties die dit bezwaar weerleggen. Focus op conversie, mobiel gebruik en vindbaarheid. Houd elke reactie onder de 50 woorden."

Resultaat: drie kant-en-klare antwoorden voor je volgende salesgesprek.

3. Offerte samenvatten in een one-pager

"Je bent een projectleider bij een bouwbedrijf. Vat de volgende offerte samen in een one-pager van maximaal 250 woorden. Gebruik drie kopjes: Situatie, Aanpak, Investering. Schrijf in actieve zinnen, gericht op een opdrachtgever die weinig tijd heeft. [Plak hier je offerte]"

Resultaat: een overzichtelijke samenvatting die je als bijlage kunt meesturen.

4. Follow-up na een kennismakingsgesprek

"Je bent eigenaar van een accountantskantoor. Schrijf een follow-up e-mail na een kennismakingsgesprek met een mkb-ondernemer die overweegt van boekhouder te wisselen. Verwijs naar het gesprek over automatisering van de btw-aangifte, benoem één concreet voordeel van jullie werkwijze, en stel een vervolggesprek voor. Maximaal 100 woorden, professioneel maar warm."

Resultaat: een persoonlijke follow-up die je binnen een minuut verstuurt.

Marketing en content

5. LinkedIn-post schrijven over een bedrijfsmijlpaal

"Je bent de eigenaar van een horecazaak in Rotterdam die net 5 jaar bestaat. Schrijf een LinkedIn-post over dit jubileum. Benoem wat je hebt geleerd, bedank je team en gasten, en kijk vooruit. De toon is persoonlijk en trots maar niet opschepperig, maximaal 150 woorden. Eindig met een vraag om reacties uit te lokken."

Resultaat: een publiceerbare LinkedIn-post met interactiepotentieel.

6. Blogonderwerpen brainstormen

"Je bent een content strateeg voor een makelaarskantoor in de Randstad. Bedenk 10 blogonderwerpen die relevant zijn voor starters op de woningmarkt. Focus op praktisch advies, niet op juridisch jargon. Geef per onderwerp een titel en een zin over de invalshoek."

Resultaat: een contentkalender met tien uitgewerkte ideeën.

7. Meta title en description schrijven

"Je bent een SEO-specialist. Schrijf een meta title (maximaal 60 tekens) en meta description (maximaal 155 tekens) voor de dienstenpagina van een loodgietersbedrijf in Amsterdam. Het primaire keyword is 'loodgieter Amsterdam'. De description moet vertrouwen wekken en eindigen met een call-to-action."

Resultaat: kant-en-klare metadata die je direct in je CMS kunt invoeren.

8. Klanttestimonial herschrijven

"Je bent een copywriter. Herschrijf de volgende klanttestimonial van een tevreden klant van ons schildersbedrijf zodat deze professioneel, beknopt en overtuigend klinkt. Behoud de kernboodschap en het enthousiasme. Maximaal 60 woorden. [Plak hier de originele testimonial]"

Resultaat: een gepolijste testimonial voor je website of brochure.

HR en management

9. Vacaturetekst schrijven

"Je bent HR-verantwoordelijke bij een groeiend e-commercebedrijf met 30 medewerkers. Schrijf een vacaturetekst voor een klantenservicemedewerker. Het bedrijf zit in Breda, biedt hybride werken en een informele cultuur. Gebruik de structuur: Over ons, Wat ga je doen, Wat breng je mee, Wat bieden wij. Maximaal 400 woorden."

Resultaat: een complete vacaturetekst die je direct kunt publiceren.

10. Feedbackgesprek voorbereiden

"Je bent manager bij een logistiek bedrijf. Je bereidt een feedbackgesprek voor met een magazijnmedewerker die goed presteert maar moeite heeft met het bijhouden van de administratie. Schrijf vijf gesprekspunten met een positieve insteek. Per punt: wat goed gaat, wat beter kan, en een concrete suggestie. Gebruik een coachende toon."

Resultaat: een gestructureerde gespreksvoorbereiding die je direct kunt gebruiken.

11. Onboarding-checklist voor een nieuwe medewerker

"Je bent officemanager bij een tandartspraktijk met acht medewerkers. Maak een onboarding-checklist voor de eerste twee weken van een nieuwe tandartsassistent. Verdeel de checklist in Dag 1, Week 1 en Week 2. Neem zowel praktische zaken (systemen, kledingvoorschriften) als sociale onderdelen (kennismaking team, buddy) op."

Resultaat: een complete checklist die je voor elke nieuwe collega kunt hergebruiken.

12. Vergadernotulen samenvatten in actiepunten

"Je bent projectleider bij een architectenbureau. Vat de volgende vergadernotulen van het wekelijkse projectoverleg samen in maximaal 150 woorden. Gebruik drie kopjes: Besproken onderwerpen, Besluiten, Actiepunten (met verantwoordelijke en deadline). [Plak hier je notulen]"

Resultaat: een overzichtelijk actieoverzicht dat je direct naar het team kunt sturen.

Klantenservice

13. Antwoord formuleren op een klacht

"Je bent klantenservicemedewerker bij een webshop voor woonaccessoires. Een klant heeft een beschadigde lamp ontvangen en is boos. Schrijf een empathisch antwoord dat het probleem erkent, een oplossing biedt (nieuw product opsturen of geld terug) en het vertrouwen herstelt. Maximaal 100 woorden, professioneel maar menselijk."

Resultaat: een klantgericht antwoord dat een klacht omzet in klanttevredenheid.

14. FAQ-antwoorden schrijven voor je website

"Je bent eigenaar van een installatiebedrijf gespecialiseerd in zonnepanelen. Schrijf vijf FAQ-vragen en antwoorden voor woningeigenaren die overwegen zonnepanelen te laten plaatsen. Elk antwoord maximaal 60 woorden. Gebruik eenvoudige taal zonder jargon. De vragen moeten aansluiten bij wat consumenten googelen."

Resultaat: vijf publiceerbare FAQ-items voor je website.

15. E-mailtemplate voor een veelgestelde vraag

"Je bent klantenservicemanager bij een online kledingwinkel. Schrijf een e-mailtemplate voor klanten die vragen naar de status van hun retourzending. De template moet vriendelijk zijn, de standaard verwerkingstijd noemen (5-7 werkdagen), een track-en-trace-placeholder bevatten en eindigen met contactgegevens voor verdere vragen."

Resultaat: een herbruikbaar template dat je team direct kan inzetten.

16. Escalatiecriteria opstellen

"Je bent manager bij een autodealer met een klantenserviceteam van vijf medewerkers. Stel escalatiecriteria op. Definieer drie niveaus: zelf afhandelen, doorschakelen naar werkplaatsmanager, escaleren naar directie. Geef per niveau twee concrete voorbeeldsituaties. Presenteer het als een overzichtelijke tabel."

Resultaat: een helder escalatieprotocol dat je team direct kan toepassen.

Finance en administratie

17. Rapportage-samenvatting schrijven voor het MT

"Je bent controller bij een productiebedrijf met 60 medewerkers. Schrijf een samenvatting van de maandelijkse omzetrapportage voor het managementteam. De omzet was €185.000 (doel: €200.000), de marge steeg van 22% naar 25%, en de personeelskosten stegen met 8%. Maximaal 150 woorden. Focus op de drie belangrijkste inzichten en twee aanbevelingen."

Resultaat: een bondige MT-update die in twee minuten te lezen is.

18. Factuurherinnering formuleren

"Je bent officemanager bij een adviesbureau. Schrijf een vriendelijke maar duidelijke factuurherinnering voor een klant wiens factuur 14 dagen over de betaaltermijn is. Noem het factuurnummer (placeholder), het bedrag en de oorspronkelijke vervaldatum. De toon is zakelijk maar niet dreigend. Maximaal 80 woorden."

Resultaat: een professionele herinnering die de klantrelatie intact houdt.

19. Kwartaalcijfers analyseren en samenvatten

"Je bent financieel adviseur bij een retailketen met vier vestigingen. Analyseer de volgende kwartaalcijfers en identificeer drie trends, twee risico's en één kans. Presenteer je analyse in bulletpoints, geschikt voor een managementpresentatie. Gebruik geen jargon. [Plak hier je cijfers]"

Resultaat: een kant-en-klare analyse die je in je presentatie kunt opnemen.

20. Projectbegroting opstellen op basis van input

"Je bent projectmanager bij een evenementenbureau. Stel een begroting op voor een bedrijfsevenement met 200 gasten. Het beschikbare budget is €15.000. Verdeel het over de posten: locatie, catering, entertainment, communicatie en onvoorzien. Geef per post een percentage en een korte toelichting. Presenteer het als een tabel."

Resultaat: een gestructureerde begroting die je direct met je opdrachtgever kunt delen.

5 veelgemaakte fouten bij het prompten

Een goede prompt schrijven is een vaardigheid die je snel leert. Deze vijf fouten zien we het vaakst:

1. Te vaag zijn. "Schrijf iets over marketing" levert niets bruikbaars op. Benoem je doelgroep, je doel en het gewenste format. Hoe specifieker je prompt, hoe minder je hoeft bij te sturen.

2. Te veel tegelijk vragen. "Schrijf een marketingplan, maak een planning en bedenk ook een budget." Dat zijn drie losse taken. Splits ze op in drie aparte prompts en je krijgt bij elke opdracht een beter resultaat.

3. Geen context geven. De AI kent jouw bedrijf niet. Geef achtergrond mee over je branche, je doelgroep en je bedrijfsgrootte. Zonder context krijg je een generiek antwoord dat niet past bij jouw situatie.

4. Het format niet specificeren. Wil je een e-mail of een rapport? Bulletpoints of doorlopende tekst? 100 woorden of 500? Specificeer het format vooraf en je bespaart jezelf een herschrijfronde.

5. De output niet controleren. AI-tools kunnen fouten maken of informatie verzinnen (dit heet "hallucineren"). Controleer feiten, cijfers en namen altijd voordat je het resultaat gebruikt. Jij blijft verantwoordelijk voor wat je verstuurt.

Wil je meer lezen over hoe je AI stap voor stap inzet in je bedrijf? Bekijk ons stappenplan voor AI implementeren in het MKB.

Begin vandaag met betere prompts

Je weet nu wat prompts zijn, hoe het RTCF-framework werkt en je hebt 20 voorbeelden die je direct kunt inzetten. De volgende stap? Begin met één prompt uit dit artikel, pas het aan naar jouw situatie en ervaar het verschil.

Wil je als team leren hoe je AI structureel inzet op de werkvloer? Nexus AI verzorgt praktijkgerichte AI-trainingen en incompany trainingen waarin je leert om AI in te zetten voor je dagelijkse werkprocessen. Van slim prompten tot volledige procesautomatisering.

Liever eerst sparren over de mogelijkheden? Onze AI-consultants denken graag met je mee. Plan een vrijblijvende kennismaking en ontdek waar de kansen liggen voor jouw bedrijf.